WWW.THESIS.DISLIB.INFO
FREE ELECTRONIC LIBRARY - Online materials, documents
 
<< HOME
CONTACTS



Pages:     | 1 || 3 | 4 |

«163 Faros na escuridade. Ideoloxía e tradución: os enfoques feministas e poscoloniais MARÍA REIMÓNDEZ Tradutora e investigadora independente A ...»

-- [ Page 2 ] --

Non é obxecto desta análise afondar nas condicións en que foron recrutadas as intérpretes para este complexísimo experimento que marcaría a historia,3 pero si na percepción dos conceptos de «imparcialidade» incluso nunha situación humanamente tan grave como a dunha vítima que ten que poñer voz ao seu torturador. Por desgraza, as análises que debemos facer deste caso céntranse máis nas ausencias que nas presenzas, é dicir, non existen entrevistas (as que existen non se centran nestes aspectos, como demostra Kurz 1985) nin material que nos permita saber ata que punto as intérpretes puideron facer fronte a estas situacións como non sexa por medio de fontes secundarias. Aínda así, resultan interesantes para comprobar como mesmo nestas circunstancias se agardaba das intérpretes a súa «imparcialidade». Así o confirma Francesca Gaiba cando afirma que: [cando se falaba dos campos de concentración] «ás e aos intérpretes esixíaselles [quen?] agochar ou superar o resentimento que sentían cara aos acusados» (Gaiba 1999: 80). Podemos considerar que tal solicitude, á parte de inhumana, resultase imposible, como constatan Martina Behr e Maike Corpataux: «Porén, aos intérpretes [sic] non sempre lles era posible controlar os seus

sentimentos e acontecía que ante certos contidos se amosaban impotentes» (2006:

39). Comprobamos, pois, que a expectativa da neutralidade non é só imposible senón irreal, mais aínda así segue manténdose no discurso que analiza o traballo das profesionais. Os exemplos concretos no rendemento (produto) das intérpretes son realmente moi contados, tamén considerando que a análise de interpretacións resulta complexa. No caso dos xuízos de Nuremberg as cintas coas interpretacións foron destruídas, non así as transcricións, que en calquera caso eran sempre corrixidas, aínda que unha análise deste tipo resultaría complexa dado que habería que analizar as impresións das participantes que, sen dúbida, despois de tanto tempo terían difícil realizar unha autorreflexión sobre as súas escollas inconscientes. Aínda así, perduran algúns exemplos a modo de anécdotas, como a que recolle Gaiba sobre a/o intérprete O masculino é intencional dado que estes relatos se centran sobre todo en homes, se ben había moitas intérpretes traballando nos xuízos, igual que na actualidade é esta unha profesión altamente feminizada.

Véxase Behr e Coprpataux (2006) para máis información sobre estes e outros aspectos do proceso.

FAROS NA ESCURIDADE. IDEOLOXÍA E TRADUCIÓN:

OS ENFOQUES FEMINISTAS E POSCOLONIAIS

que interpretou «auf die Juden pissen» (lit. Mexar polos xudeus e fig. Que lles desen polo cu aos xudeus) como «You just had to ignore the Jews» (Simplemente había que ignorar aos xudeus). Sen dúbida os insultos ao propio colectivo a que pertence a intérprete (sexa por xénero, etnia, relixión, lingua ou calquera outro aspecto) provocan nas intérpretes reaccións claras e na maioría dos casos inconscientes. Unha delas é a decisión de «atenuar» o insulto, aínda que por veces, a reacción pode ser a contraria para deixar en evidencia un/ha orador/a sexista ou racista e provocar se cadra así un debate sobre as súas afirmacións. En calquera caso, o interesante deste exemplo é que mesmo nunhas condicións extremas e en absoluto excepcionais (pensemos na interpretación en guerras e zonas de conflito) o mito da imparcialidade paira para diminuír a capacidade de acción das intérpretes e para privalas do seu papel político fundamental nos procesos.

Outro exemplo que vai na mesma liña preséntao Esperanza Bielsa (2009) cando relata a controversia suscitada no Estado español a raíz dos xuízos do 11-M, en que problemas coa interpretación de Rabei Osman el Sayed, un dos principais imputados polos atentados, levaron a que fose posto en liberdade. O servizo de interpretación da policía italiana defendía que El Sayed planificara o ataque, mentres que as intérpretes independentes contratadas en España negaban oír tal afirmación na súa declaración.

Durante esta controversia, tratada como un conflito lingüístico, a ninguén se lle ocorreu investigar ata que punto o feito de as intérpretes de Italia traballaren na policía influíu na súa interpretación do dito por Sayed (Ekaizer 2007: 33).

Os estudos sobre a interpretación nos Estados Unidos despois do 11 de setembro revelan as implicacións aterradoras de como «nocións estéticas de fidelidade, falla

dela e traizón se aliñan en accións de represalia política obxectivada» (Apter 2009:

204). Tras analizar diversos casos en que intérpretes padeceron consecuencias de cárcere, asasinato ou despedimento por mor do seu traballo, Emily Apter establece un vínculo claro: «a tan citada expresión ‘traduttore, tradittore’, é especialmente relevante neste acaso á hora de sinalar por que a tradutora se converte nun obxectivo fácil de criminalización» (Apter 2009: 198). As implicacións destes conceptos teóricos adquiren unha dimensión arrepiante ao ver como fomentan un discurso que lexitima a concepción de intérpretes e tradutoras canto elementos sempre sospeitosos en situación de conflito. Por outra banda, o seu estudo amosa tamén como a falta dunha análise ética, ideolóxica e de responsabilidade das tradutoras cara ao mundo leva a que a súa participación sexa tamén fundamental en procesos de tortura e explotación.





A ATA (American Translators Association) ficou paralizada precisamente presa deste marco teórico da «neutralidade» ao comprobar as súas consecuencias, que permitiron a participación de intérpretes nas torturas de Abu Ghraib.

170 MARÍA REIMÓNDEZ Este caso resulta interesante porque, como explica Moira Inghilleri (2009), as intérpretes eran na maioría dos casos soldadas e o feito de a quen debían a súa fidelidade pon de manifesto a capacidade de acción do suxeito que media e a súa submisión (ou insubmisión, mais por desgraza non foi este o caso) aos valores da institución para a cal traballa. Se unha se rexe polas normas da neutralidade e da fidelidade, os comportamentos das intérpretes de Abu Ghraib non son reprochables, de feito fixeron o seu traballo con grande eficiencia e mesmo lle indicaron a un preso, como relata Emily Apter, que finxise masturbarse diante da soldada England porque se non habían bater nel aínda máis (2009: 199). Un enfoque político da tradución diríanos por forza outras cousas e sería capaz de indicar, como fai Apter, as liñas directrices de acción que as asociacións poderían tomar, tales como esixir: «unha política oficial que protexa as tradutoras de seren recrutadas como intermediarias no tratamento cruel e inhumano de persoas presas [...] un dereito legal a se negaren a traducir en circunstancias que violen os dereitos humanos e a Convención de Xenebra sobre o tratamento das persoas presas» (2009: 200). Estes casos extremos e outros non tan evidentes amosan as moitas eivas dos enfoques que utilizan a neutralidade e a fidelidade para perpetuar o poder.

Precisamente as situacións de conflito sacan á luz estas cuestións con toda a súa forza porque, como indica Inghilleri: «Nestas condicións, o posicionamento da tradutora no marco das normas dun campo social ou institucional [...] poden, polo menos de xeito momentáneo, facerse conscientes de forma reflexiva» (2009: 210). A miña argumentación é precisamente que non cómpre chegar á situación extrema de interpretar durante un conflito bélico para facerse conscientes de xeito reflexivo sobre as normas das institucións sociais.

Se algo queda claro despois desta breve análise é que ninguén pode moverse xa na escuridade e que acusar unha práctica tradutiva como «ideolóxica» o único que agocha no fondo é que quen acusa apoia a ideoloxía dominante, que é a única que pretende ser invisible. O entendemento da tradución como un espazo de poder levou á realización de estudos que desenmascarasen as intervencións que se presentan como «non intervencións», como a «normalidade», das que hai centos de exemplos, desde asumir que é normal traducir neutros como masculinos de linguas sen xénero gramatical a aquelas que o teñen ou, por poñer un caso que entronca coa teoría poscolonial, traducir o Tratado de Waitangi de tal xeito que a comunidade maorí pensou que estaba chegando a un acordo comercial cando en realidade estaba cedendo a súa soberanía ao imperio británico.4 En calquera caso, todos estes exemplos responden con elocuenSabine Fenton e Paul Moon (2002) explican este caso á perfección cando indican que Williams, o tradutor, como misioneiro que era, cría que os intereses da comunidade maorí estarían mellor cubertos

FAROS NA ESCURIDADE.

IDEOLOXÍA E TRADUCIÓN:

OS ENFOQUES FEMINISTAS E POSCOLONIAIS

cia á pregunta de por que se insiste tanto na invisibilidade, neutralidade e obxectividade:

porque é a única maneira de perpetuar o poder, ao final da cal están todos estes suxeitos

dos que acabo de falar. Tal e como reflexiona Baker:

Ser «neutral» é, por suposto, unha ilusión da teoría: de feito, dado que é imposible ser neutral e debido á natureza das relacións de poder, unha debería preguntar contra quen se agarda que sexa neutral a tradutora ou intérprete cando é adoutrinada na narrativa da neutralidade (Baker 2009: 223) Só unha vez que abandonemos tales expectativas poderemos realizar un traballo verdadeiramente profesional en que sexamos conscientes das nosas afiliacións e poidamos analizar os nosos obxectivos comunicativos en situacións concretas. As intérpretes somos, ante todo, seres humanos e polo tanto non ficamos alleas ao que nos rodea, moito menos en situacións de necesidade extrema ou conflito.

Faros que alumean

Mais os faros sen dúbida fundamentais para unha visión crítica do mundo teñen nome propio e concreto e numerosos emprazamentos. Chámanse feminismos e teorías poscoloniais. Por suposto, resulta de todo punto imposible realizar un resumo do que son as teorías feministas e poscoloniais en xeral para vermos a súa aplicación na tradución, polo que simplemente sinalarei que ambas son posturas filosóficas críticas e complexas que analizan as relacións de poder e a desigualdade. Os feminismos céntranse máis no eixo da construción social da desigualdade entre homes e mulleres e entre as propias mulleres (o patriarcado), mentres que os poscolonialismos analizan a construción do poder entre pobos e culturas, cunha especial atención ao imaxinario (o imperialismo ou colonización).

Nesa análise global das relacións de poder, ambas as correntes alumean como potentes faros desde a superficie ás foxas abisais das construcións de culturas e sociedades.

Deste traballo, como é xa evidente, non podía quedar excluída a tradución. Do traballo dos feminismos e poscolonialismo derívase unha crítica radical (no sentido de ir á baixo a coroa británica. En ningún momento el considerou a súa intervención «ideolóxica», se non só «lóxica» (da lóxica imperial e patriarcal). Este caso é realmente significativo porque segue a ser fonte de disputas sobre dereitos. Véxase http://www.howtolaw.co.nz/understand-the-treaty-of-waitangixidp392219.html e tamén http://www.hrc.co.nz/human-rights-and-the-treaty-of-waitangi 172 MARÍA REIMÓNDEZ cerna) de como a tradución se converte nun mecanismo máis de perpetuación ou de subversión do poder patriarcal e imperialista. Presentarei o seu complexo traballo desde dous puntos de vista: a crítica epistemolóxica e as consecuencias na práctica, que son dous aspectos que non se poden desvincular porque para os feminismos e a teoría poscolonial toda teoría é en si unha práctica e toda práctica leva implícita unha teoría.

De forma global, tanto os feminismos como os estudos poscoloniais tentaron poñer de manifesto a parcialidade do marco supostamente xeral e as súas alianzas co patriarcado e co imperio, e as contradicións que estas alianzas implican, así como as formas en que pretenden facerse invisibles. Manifestaron, así, que a teoría da tradución é androcéntrica e eurocéntrica ao analizaren, por exemplo, o feito de que a teoría da tradución que se considera «canónica» provén de linguas hexemónicas con especial relevancia do inglés. Os estudos que se fan adoitan centrarse en pares de linguas hexemónicas e rara vez nas interrelacións entre pobos e culturas non hexemónicas.

Igualmente, os estudos feministas e poscoloniais da tradución visibilizaron a eiva de centrar os traballos teóricos no campo da literatura dunha forma moi prominente ou a focalización na lingua escrita fronte á oral, algo que en si mesmo xa parte dunha concepción occidental das cousas en que o escrito é o que ten o valor simbólico.

Tamén os valores patriarcais e imperialistas se poden detectar na forma en que a teoría da tradución tentou construírse como «ciencia», caendo en marcos sobexamente superados no mundo científico actual canto a maneiras de crear coñecemento. Desde este punto de vista, conceptos como «fidelidade» toman unha dimensión moi diferente, dado que os estudos poscoloniais demostraron como esta idea se deriva da tradución da Biblia, un texto fundacional da cultura occidental pero non necesariamente doutras, e que noutras culturas tales concepcións resultan simplemente inútiles e non transitadas (un caso senlleiro é o da India onde as traducións foron dende a Antigüidade concibidas como reescrituras sen teren vinculación cunha autoridade «autorial»).

Un aspecto de interese ten que ver coa análise que tanto as teorías feministas como poscoloniais da tradución fixeron sobre as metáforas que se utilizan para falar da propia tradución e os mundos de poder que se describen a través delas. Maria Tymoczko é unha das teóricas que máis ten criticado a conceptualización occidental da tradución e as metáforas que a representan, como por exemplo a de ser «ponte entre culturas»

dado que considera que esta forma de falar:



Pages:     | 1 || 3 | 4 |


Similar works:

«397 Senate Journal First Regular Session of the Fifty-fifth Legislature of the State of Oklahoma Fifteenth Legislative Day, Tuesday, February 24, 2015 The Senate was called to order by Senator David.Roll Call: Present: Allen, Anderson, Barrington, Bass, Bice, Bingman, Boggs, Brecheen, Brinkley, Brooks, Brown, Crain, Dahm, David, Fields, Floyd, Ford, Fry, Garrison, Griffin, Halligan, Holt, Jech, Jolley, Justice, Loveless, Marlatt, Mazzei, Newberry, Paddack, Pittman, Quinn, Schulz, Sharp, Shaw,...»

«Speaker Bios – April 29, 2014 Anton van der Merwe Anton van der Merwe, a principal of Alta Via Consulting, has specialized in ERP system implementations with an emphasis on management accounting and decision support for twenty five years. Anton has been actively engaged in advancing principles for management accounting and has published numerous articles, most notably the Case for RCA series, the Management Accounting Philosophy series and the Debating the Principles series. His consulting...»

«101 In the Soup In the Soup As I drove up the lane to Number 50, Schloss Wolfsbrunnen Weg in Heidelberg, it was with a sense of eager curiosity.1 [•• when did I first see Speer? Check diary]. The gate looked like it had never been shut. The nameplate said “A. Speer.” The house was a roomy mansion on a hillside above the Heidelberg Castle for which the lane was named. I was one of the first writers whom Albert Speer, Hitler’s architect, friend, and munitions minister, had agreed to see...»

«The Journal of Hebrew Scriptures ISSN 1203-1542 http://www.jhsonline.org and http://purl.org/jhs Articles in JHS are being indexed in the ATLA Religion Database, RAMBI, and BiBIL. Their abstracts appear in Religious and Theological Abstracts. The journal is archived by Library and Archives Canada and is accessible for consultation and research at the Electronic Collection site maintained by Library and Archives Canada (for a direct link, click here). VOLUME 9, ARTICLE 2...»

«ISSN 1725-7565 (PDF) ISSN 1725-7557 (Printed) Debt Bias in TAXATION PAPERS Corporate Taxation WORKING PAPER N. 50 – 2014 and the Costs Sven Langedijk Gaëtan Nicodème of Banking Crises Andrea Pagano Alessandro Rossi in the EU Taxation and Customs Union Taxation Papers are written by the staff of the European Commission’s Directorate-General for Taxation and Customs Union, or by experts working in association with them. Taxation Papers are intended to increase awareness of the work being...»

«Agenda Item March 4, 2015 TO: City Council FROM: Kathy Figley, Mayor UGB Mediation Team SUBJECT: The following appointments to Woodburn’s Urban Growth Boundary Mediation Team are made, subject to the approval of the Council. Please forward any adverse comments to me prior to the Council meeting on Monday, March 9, 2015. At its July 14, 2014 meeting during Urban Growth Boundary discussion on mediation and legislation the Council appointed the Mayor and Former Council President McCallum to the...»

«MARIN EMERGENCY RADIO AUTHORITY c/o Novato Fire Protection District 95 Rowland Way, Novato, CA 94945 PHONE: (415) 878-2690 FAX: (415) 878-2660 WWW.MERAONLINE.ORG P.O.C 7/10/13 Agenda Item B PROJECT OVERSIGHT COMMITTEE MINUTES OF MAY 22, 2013 Draft: 6/13/13 A. Call to Order The meeting was called to order by Chair Cusimano at 10:00 a.m. on May 22, 2013 in Marin Civic Center, Room 315, San Rafael, CA. Committee Members Present: Central Marin Police Authority Todd Cusimano City of Larkspur Robert...»

«LIFT CHAIR SERIES LIFT CHAIR SERIES 1-800-800-8586 (US) 1-888-570-1113 (Canada) Lift Chair Series www.pridemobility.com 1 LIFT CHAIR SERIES SAFETY GUIDELINES The symbols below are used throughout this owner's manual and on the product to identify warnings and important information. It is very important for you to read them and understand them completely. WARNING! Indicates a potentially hazardous condition/situation. Failure to follow designated procedures can cause either personal injury,...»

«ANEXO I FICHA TÉCNICA O RESUMEN DE LAS CARACTERÍSTICAS DEL PRODUCTO 1. NOMBRE DEL MEDICAMENTO Firazyr 30 mg solución inyectable en jeringa precargada.2. COMPOSICIÓN CUALITATIVA Y CUANTITATIVA Cada jeringa precargada de 3 ml contiene acetato de icatibant que equivale a 30 mg de icatibant. Cada mililitro de solución contiene 10 mg de icatibant. Para consultar la lista completa de excipientes, ver sección 6.1. 3. FORMA FARMACÉUTICA Solución inyectable. La solución es un líquido...»

«THE VEIL OF VERONICA: FACT OR FICTION? ©2009 John Iannone Your Face, O Lord, will I still seek; hide not your Face from me. Psalm 27: 8-9 Introduction: In Churches around the world we find an early practice formalized much later in the Medieval period called the Stations of the Cross (14 of them) which depict visually various incidents during the passion and death of Jesus until His entombment. The Church dedicates the Sixth Station to Veronica Wiping The Face of Jesus. The legend says that...»

«UNITED STATES DISTRICT COURT DISTRICT OF MAINE CATE STREET CAPITAL INC., et al., ) ) Plaintiffs, ) ) v. ) 1:14-cv-00200-JCN ) INDUSTRY INTELLIGENCE INC., et al., ) ) Defendants. ) MEMORANDUM OF DECISION ON DEFENDANTS’ MOTION FOR SUMMARY JUDGMENT 1 In this action, Plaintiffs Cate Street Capital, Inc. and John Hallé allege that they were defamed through an article entitled “The Maine Problem” in the May 2014 edition of The Reel Time Report, which is a monthly trade report authored by...»

«CITY PLANNING COMMISSION February 3, 2016 / Calendar No. 2 N 160051 ZRY IN THE MATTER OF an application submitted by the Department of City Planning pursuant to Section 201 of the New York City Charter, for an amendment of the Zoning Resolution of the City of New York to create a Mandatory Inclusionary Housing program that would require, through zoning actions, a share of new housing to be permanently affordable. This application for an amendment to the Zoning Resolution, N 160051 ZRY, was...»





 
<<  HOME   |    CONTACTS
2017 www.thesis.dislib.info - Online materials, documents

Materials of this site are available for review, all rights belong to their respective owners.
If you do not agree with the fact that your material is placed on this site, please, email us, we will within 1-2 business days delete him.